รหัสแผ่น CD014 พระพรหมคุณาภรณ์ (ป. อ. ปยุตฺโต)
ชุด ตามพระใหม่ไปเรียนธรรม
60 ตอน
MP3 บันทึกที่  56 k. Bit/s  44100 Hz  Mono. จำนวน 2 แผ่น
เล่นได้ทั้งเครื่องคอมพิวเตอร์ และเครื่องเล่น MP3
สงวนสิทธิ์ห้ามจัดจำหน่าย อนุญาตให้จัดทำเพื่อเผยแผ่เป็นธรรมทานเท่านั้น
ทางเว็บได้รับต้นฉบับจากคุณ ปิยมงคล  piyamongol@hotmail.com
ปรับปรุงต้นฉบับใหม่โดยคุณ จักรเทพ  jakratep@se-ed.net
ขอขอบคุณ และขออนุโมทนาแทนทุกท่านไว้ ณ ที่นี้ด้วยครับ
 
 
 

ชุด ตามพระใหม่ไปเรียนธรรม  แผ่นที่ 1 จำนวน 30 ตอน

ตอนที่ 1 พิธีอุปสมบท 1  (00:52:37)

·        ความหมาย  และความมุ่งหมายของการบวช

·        ความหมายของพระรัตนตรัย

·        มูลกรรมฐาน (กรรมฐานเบื้องต้น)

ตอนที่ 2 พิธีอุปสมบท 2  (00:35:31)

·        ความหมายของการขอนิสัย  และความสัมพันธ์กับอุปัชฌาย์

·        ความหมายของคำว่า “อุปัชฌาย์,  สัทธิวิหาริก,  อาจารย์,  อันเตวาสิก”

·        ไตรสิกขา (ศีล,  สมาธิ,  ปัญญา)

·        ญัตติการบวช,  การขานชื่อฉายา,  บอกบริขาร

ตอนที่ 3 พิธีอุปสมบท 3  (00:13:08)

·        อธิบายบอกอนุศาสน์ (นิสัย 4,  อกรณียกิจ 4,  ไตรสิกขา)

ตอนที่ 4 การบูชา  (00:30:22)

·        ความหมาย,  ความสำคัญ,  และประเภทของการบูชา

·        ความหมายของการบูชาด้วยดอกไม้,  ธูป,  เทียน

ตอนที่ 5 ความเป็นอยู่ประจำวันของพระ  และการศึกษาเบื้องต้น  (01:12:37)

·        การเตรียมบวช : ปฏิสังขาโย (การพิจารณาปัจจัย 4 ),  โภชเนมัตตัญญุตา (ความรู้จักพอประมาณในการบริโภค)

·        ความมุ่งหมายที่แท้จริงในการใช้ปัจจัย 4 (คุณค่าแท้ – คุณค่าเทียม,  ตัณหา – ปัญญา)

·        ความหมายของ “ความสันโดษ”

·        อินทรียสังวร (การใช้ตา,  หู,  จมูก,  ลิ้น,  กาย  ให้เป็น) – ชาคริยานุโยค (เป็นคนที่ตื่นตัวอยู่เสมอ)

·        ความเป็นนักเสพ – นักศึกษา

·        ความสัมพันธ์กับคฤหัสถ์ : สุภรตา,  สันโดษ,  ปสาทะ

·        คติภมรเอาน้ำหวานจากดอกไม้

ตอนที่ 6 พระสงฆ์กับความสัมพันธ์กับสังคม  (01:18:15)

·        หลักการมองสังคม : ธรรมชาติ – คน (ชีวิต / บุคคล) – สังคม

·        คำสอน / หลักการของพุทธศาสนามีนัยทางสังคมทั่วไป

·        ความสัมพันธ์ระหว่างพระสงฆ์กับประชาชน : อามิสทาน – ธรรมทาน (พระสงฆ์ต้องเป็นปสาทะ, 

·        มโนภาวนีย์,  กัลยาณมิตร  ให้กับประชาชน)

·        คนที่ไม่ต้องเอาอะไรจากสังคม  ควรมาเอื้อประโยชน์แก่สังคม

·        คาถา “ยถาปิ  ภมโร  ปุปฺผํฯ”

·        ความหมายของ “ธุดงค์”

·        ความแตกต่างระหว่าง “พระอรหันต์” กับ “พระโพธิสัตว์”

·        คาถา “คาเม  วา  ยทิ  วารญฺเญ”

ตอนที่ 7 ความหมายของความเป็นภิกษุ (สัญลักษณ์,  ภาพ,  บทบาท)  (00:60:33)

·        วิวัฒนาการในศาสนาโบราณ (นักบวชเป็นสื่อกลาง / ตัวแทน  เทพเจ้า,  ผู้ประกอบพิธี ฯลฯ)

·        ความหมายที่ต้องการในพุทธศาสนา

·        ความหมายตามรูปศัพท์ของ “ภิกษุ”

·        สนทนา  ตอบคำถาม

ตอนที่ 8 การสวดมนต์  (00:40:37)

·        จากการสาธยายพุทธพจน์มาเป็นกิจวัตร

·        บทสวดมนต์ทั่วไปแยกเป็น 3 ประเภท

·        การจัดบทสวดมนต์เป็น 7 วัน  ในวัดญาณเวศกวัน

ตอนที่ 9 พิธีกรรม : บทนำ  (00:28:32)

·        ความหมายแบบชาวบ้าน / ศาสนาโบราณ

·        พุทธศาสนาไม่มีพิธีกรรม (แบบดั้งเดิม) – พระพุทธเจ้าทรงปฏิบัติอย่างไร

·        ปัจจุบันพุทธศาสนากลับมีพิธีกรรมอย่างศาสนาโบราณ

·        ความหมายที่แท้มีต่างหากไหม – เป็นอย่างไร

ตอนที่ 10 พิธีกรรม : คุณค่า – ประโยชน์ – การใช้  (01:15:01)

·        การเสื่อมเหลือแต่พิธีกรรม  หรือปราการสุดท้ายยังมีอยู่

·        ความหมายมองกว้างจากกิจกรรมทางสังคม

·        ความหมายทั่วๆไป

·        รูปแบบ  เพื่อรักษาเนื้อหาและสื่อสาระ

·        สังฆกรรมกับพิธีกรรม

·        ข้อพึงปฏิบัติ

·        ตอบคำถามปัญหาของสังคม

ตอนที่ 11 รูปแบบสื่อธรรมประเภทที่ 2 คือ วัตถุมงคล  (01:01:55)

·        ประวัติการเกิดมีพระพุทธรูป,  สังเวชนียสถาน,  และพุทธเจดีย์ 4

·        ความหมายและประโยชน์ของพระเครื่องในสมัยโบราณ

·        พระเครื่องที่วัดบ้านกร่าง (กรณีตัวอย่างหลวงพ่อวัดบ้านกร่าง)

ตอนที่ 12 วัตถุมงคล (ต่อ)  (01:37:01)

·        จริยาวัตรของหลวงพ่อวัดบ้านกร่าง

·        การแบ่งคนเป็น 3 ระดับ  คือ  1. พวกไม่มีหวัง  2. พวกมีหวัง  3. พวกช่วยตัวเองได้ไม่ต้องหวัง

·        ผลร้ายของการหวังพึ่ง

·        การปฏิบัติต่อวัตถุมงคล

·        การปฏิบัติที่ผิด

·        หลักการของพุทธศาสนา 4 ประการ

·        ผลต่อสังคม

·        การลงทุนที่แพงเกินไป

·        อย่าอยู่อย่างพร่ามัวไม่ชัดเจน

ตอนที่ 13 หลักการของพุทธศาสนาในการปฏิบัติต่อลัทธิความเชื่อที่เป็นสภาพแวดล้อมสำหรับประชาชนโดยเฉพาะ  (01:33:02)

·        โยงเข้าหาคาถาอนุโมทนาวันศุกร์ 2 บท  ที่เกี่ยวกับเทวดา (ยัสฺมิง  ปะเทเส + ยานีธ  ภูตานิ) และแปลให้ฟัง

·        คำว่า “ญาติธรรม”

·        แปลคาถาอนุโมทนา – อาทิยสุตตคาถา  และวิหารทานคาถา

·        วิจารณ์เรื่องท่าทีต่อเทวดาและอำนาจดลบันดาลเพิ่มเติม

·        ความรู้สึกมั่นคงปลอดภัย  กับความมั่นคงปลอดภัยที่แท้จริง

·        การแก้ปัญหาเลยถึงจิตไร้สำนึก

ตอนที่ 14 ภูมิหลังชมพูทวีปในการเกิดขึ้นของพระพุทธศาสนา  (01:35:30)

·        อารยันเข้าอินเดีย

·        การแบ่งชั้นวรรณะและการพึ่งอำนาจบันดาลของพระเจ้า

·        การดึงจากเทพสู่ธรรม ---> กรรม ---> สิกขา

·        ธรรม – วินัย  กับความเป็นสัมมาสัมพุทธะ

·        ย้ายความศักดิ์สิทธิ์มาไว้ที่พระรัตนตรัย

ตอนที่ 15 หลักสิกขา : ตามความจริงแห่งธรรมชาติของมนุษย์ที่เป็นสัตว์ฝึกได้  (00:27:47)

·        การศึกษาตลอดชีวิต – เสกขะ – อเสกขะ

·        ความเป็นอารยะ  ไม่อยู่ที่ชาติกำเนิด – เลิกระบบวรรณะ

ตอนที่ 16 ความหมายของ “ธมฺม” 4 อย่าง  (00:30:51)

ตอนที่ 17 วิถีชีวิต 2 สายที่เริ่มจากอายตนะ  (00:29:43)

·        สายความรู้สึก : เวทนา – ตัณหา – ทุกข์  บนฐานของอวิชชา

·        สายความรู้ : วิชชา – วิมุตติ

ตอนที่ 18 สู่ชีวิตแห่งการศึกษาและสร้างสรรค์  จากฐานของอายตนะ 6  (01:07:00)

·        อวิชชา  ตัณหา  ทุกข์ : ตัณหา – เสพ : สุขทุกข์จากชอบใจไม่ชอบใจและการกระทำ – ทุกข์

·        วิชชา – วิมุตติ : ปัญญา – ศึกษา + สร้างสรรค์ : สุขทั้งชอบใจและไม่ชอบใจและสุขจากการกระทำ

·        อารยธรรมปัจจุบันเจริญมาจากด้านการศึกษา – สร้างสรรค์  มารับใช้ฝ่ายเสพ,  ปัญญามารับใช้ตัณหา

ตอนที่ 19 อารยธรรมมนุษย์ กับ ตัณหาและฉันทะ  (01:32:05)

·        ปัญหาสังคมไทย  กับตัณหา  มานะ  ในการพัฒนา

·        อารยชนตะวันตก  วิถีการสร้างความเจริญที่มีทุนสะสมดีกว่าไทย

·        ปัญหาสังคมไทยในปัจจุบัน  กับตัณหา  และฉันทะ

ตอนที่ 20 สันโดษ – ไม่สันโดษ  โดยสัมพันธ์กับตัณหา  และฉันทะ  (00:45:46)

·        ปัญหากับการพัฒนาประเทศ

·        ผลดี  ผลเสีย  ของการสันโดษ – ไม่สันโดษ

·        การวินิจฉัยหลักการของสันโดษ

ตอนที่ 21 ลักษณะต่างระหว่างตัณหา – ฉันทะ  (00:32:48)

·        อาศัยอวิชชา กับ ปัญญา

·        กระทบผ่าน กับ ได้เข้าในเนื้อตัวชีวิต (เกิดสิกขา)

·        ขยายแต่ปริมาณดีกรี กับ เปลี่ยนคุณภาพ (ภาวนา)

·        มีตัวตน กับ ตามสภาวะ

·        ละที่เกิด กับ ละด้วยทำให้สำเร็จ

ตอนที่ 22  ดึงจากเทพสู่ธรรมในแง่สังคม  (01:15:05)

·        มัวหาเทพ  ก็ไม่สนใจตน  ไม่ร่วมกันแก้ปัญหา

·        คนช่วยกันได้ดีที่สุดกว่าใครอื่นช่วย

·        อัคคิ 3 + 3 (อาหุไนยัคคิ – คหปตัคคิ – ทักขิไณยัคคิ)

·        สนทนา  ตอบคำถาม

·        ศาสนาพุทธในสายตาชาติตะวันตก

ตอนที่ 23 อิทธิบาท 4  (00:50:31)

ตอนที่ 24 พรหมวิหาร 4  (01:12:40)

ตอนที่ 25 ตอบคำถาม เรื่อง ทำไมประเทศพุทธทั้ง 3 รวมทั้งไทยไม่เจริญ – แพ้ฝรั่ง  (01:11:38)

ตอนที่ 26 เหตุความเสื่อมเจริญ,  เจริญน้อยของไทย  (01:05:14)

·        ไตรภูมิพระร่วง  กับมหาชาติ  แสดงการที่สังคมไทยยังก้าวไม่ถึงตัวหลักการแท้ของพุทธศาสนา และ เลยติดอยู่

·        ปัจจัยแวดล้อมทางธรรมชาติมีผลต่อการนำธรรมมาใช้เพียงเพื่อสงบนิ่งหยุด,  การไม่จำเป็นต้องสร้างสรรค์และพัฒนาเทคโนโลยี

·        *จากพรหมวิหาร สู่ สังคหวัตถุ 4 (คุณธรรมในใจสู่ปฏิบัติการ)

ตอนที่ 27 หลักการแห่ง ธรรม – วินัย (โยงสู่ทฤษฎี  การศึกษาและแนวคิดในระบบปัจจุบัน)  (01:26:25)            

ตอนที่ 28 สรุป : ธรรมกับวินัย  (00:47:59)

·        ธรรมกับวินัยที่เป็นข้อความบันทึกลงคัมภีร์

·        ข้อควรทราบเกี่ยวกับ

·        วินัย – สิกขาบท – ศีล – วัตร

·        ขอศีลให้สิกขาบท (สมาธิ,  ปัญญา)

·        -  ธุดงค์ – รุกขมูล

ตอนที่ 29 วินัยในธรรมชาติ – ของมนุษย์  โยงสู่ศีล – สมาธิ – ปัญญา  (00:30:53)

·        ในธรรมชาติ  กลีบดอกไม้ – ชีวิตสัตว์ – การบินของฝูงนก (เกิดจากระบบความสัมพันธ์ –

·        สัญชาตญาณ – ความจำเป็นในการดำเนินชีวิต)

·        ในมนุษย์จากเจตนาอาศัยปัญญาจัดตั้งวางวินัย  โดยเป็นอิสระจากสัญชาตญาณ = ความสามารถพิเศษ

·        ของมนุษย์จะใช้หรือไม่  ถ้าปล่อยจะยิ่งต่ำกว่าสัตว์

·        ในตะวันตกวัฒนธรรมจากความบีบคั้นช่วยให้ฝรั่งมีวินัย เช่น การใช้อุปกรณ์  ฝรั่งจะอ่าน instructions 

·        แต่ไทยเอาง่าย  ระวังจะมักง่าย

·        วินัยคู่กับศีลโดยตรงฝึกพฤติกรรม  แต่ถึงจิต – ปัญญาด้วย

ตอนที่ 30 วินัยโยงกับสู่ธรรมด้านพัฒนาชีวิต  (00:58:29)

·        วินัยช่วยฝึกพฤติกรรมตลอดไปถึงจิต – ปัญญา

·        ทำไมเรียกว่าศีล;  ศีลแยกโดยความสัมพันธ์กับสังคม – วัตถุ

·        ทำไมเรียกว่าสมาธิ;  การแยกเป็นคุณภาพ – สมรรถภาพ – สุขภาพจิต

·        ทำไมแยกปัญญาออกไปจากจิต;  ปัญญาด้าน 2,  ระดับต่างๆ

·        ทำไมแยกเป็น 3 ขั้น  ศีล  สมาธิ  ปัญญา  ทั้งที่มีในขณะเดียวกัน

·        ฝึกไตรสิกขาพร้อมทีเดียวในวงจรเล็กทุกพฤติกรรม